ژاکت فلزی

ژاکت فلزی یکی از روش های مقاوم سازی ساختمان های بتنی میباشد که ضمن افزایش مقاومت و شکل پذیری سازه،تاثیر قابل توجهی در وزن ساختمان ندارد.در این روش مقطع تیر و ستون در محل های آسیب پذیرشان با استفاده از ورقهای فولادی تقویت میگردند.ورق های فولادی توسط بولت به عضو مربوطه متصل میگردند.

a

کاربرد این روش در موارد زیر است:
-محصورکردن بتن
-افزایش مقاومت برشی
-افزایش مقاومت خمشی
-افزایش مقاومت فشاری
-افزایش سختی جانبی (کم)

b

مقاوم سازی با ژاکت فلزی بر حسب مورد می تواند بصورت دور پیچ، نواریv و یا موضعی باشد.
در مواردی که اتصال تیرها و ستون های ساختمان بتنی ضوابط شکل پذیری از جمله فاصله بین خاموت ها را رعایت نمی نمایند ورق های فلزی پیرامون تیر و ستون قرار گرفته و با جوشکاری به یکدیگر متصل می گردند. همچنین این ورق ها باید با بولت به تیر ها و ستون ها وصل گردند تا بتوانند در تحمل لنگر های خمشی و نیرو های برشی ایجاد شده در اتصال مشارکت نمایند. ورق های فلزی پیرامون،علاوه بر ایجاد محصور شدگی در محل اتصال تیرها و ستون ها خردشدگی بتن را به تاخیر انداخته و باعث افزایش مقاومت فشاری آن می گردند.
همچنین برای مقاوم سازی ستون های ضعیف سازه که فاقد آرماتور های عرضی و یا طولی کافی می باشند استفاده از ژاکت فلزی مرسوم است. برای اینکار نیز مشابه قبل ورق های فلزی در اطراف ستون قرار گرفته و توسط بولت به ستون متصل می گردند. این ورق ها همچنین در بالا و پایین ستون با استفاده از چسب اپوکسی به تیر ها و فونداسیون متصل می گردند. استفاده از ژاکت فلزی برای مقاوم سازی ستون ها ضمن افزایش مقاومت برشی و خمشی ستون با ایجاد انحصار مقاومت فشاری بتن را نیز افزایش داده و همچنین از کمانش آرماتورهای طولی جلوگیری می نماید.
در مواردی که هدف مقاوم سازی تنها افزایش مقاومت برشی تیر و یا جبران کمبود خاموت در ستون ها برای جلوگیری از کمانش آرماتورهای طولی باشد بجای ورق فلزی می توان از نوارهای فلزی پیرامونی استفاده نمود. در شکل زیرمشاهده می گردد که برای ایجاد محصور شدگی بتن و در نتیجه افزایش مقاومت فشاری ستون از نوارهای فلزی استفاده شده است.

همچنین در شکل مشاهده می گردد که برای انتقال نیروی مهاربند فوقانی به مهاربند تحتانی از نوارهای فلزی استفاده شده است.
برای آنکه نیروی برشی بتواند بین عضو بتنی و ورق فلزی منتقل گردد باید اتصال مناسب بین آن دو بر قرار گردد. روش مرسوم برای ایجاد این اتصال آنست که قبل از نصب ورق ها سوراخ هایی در عضو بتنی و ورق های فلزی ایجاد شده، سپس ورق ها بر روی عضو قرار گرفته و بولت ها داخل سوراخ نصب می گردند، سپس فضای باقی مانده داخل سوراخ توسط اپوکسی پر می گردد.
مزایای این روش به طورخلاصه بدین شرح است:

-امکان اصلاح اغلب مشکلات سازه ای در قابهای بتنی
-عدم نیاز به قالب بندی
-سرعت اجرای بیشتر نسبت به ژاکت بتنی
-گزینه مناسب برای محصور کردن بتن ستونها
-عدم وجود مشکلات معماری

c

این روش معایبی نیز به همراه دارد که در ذیل به آنها اشاره شده است:

-نیاز به پوشش های ضد حریق در سازه های مهم و افزایش هزینه
-زمان زیاد اجرا و عملیات متعدد کاشت آرماتور و جوشکاری در صورت نیاز به افزایش مقاومت خمشی و برشی
-هزینه زیاد
-نیاز به حجم زیاد گروت و عملیات تزریق
-صعوبت بالا و یا عدم امکان اصلاح اتصالات در قابها

d

مقاوم سازی به روش ژاکت بتنی :

در این روش با افزایش مقطع تیر و ستون از پوشش بتن مسلح اعضا تقویت میگردند. شکل زیر نمونه ای از اجرای این روش را به همراه جزییات معمول اجرایی آن نشان می دهد. کاربرد این روش در موارد زیر است:
-محصورکردن بتن
-افزایش مقاومت برشی
-افزایش مقاومت خمشی
-افزایش سختی جانبی
-اصلاح اتصالات در قابها

e

مزایای این روش به طورخلاصه بدین شرح است:

-امکان اصلاح همزمان کلیه مشکلات سختی و مقاومتی در قابهای بتنی
-اصلاح اتصالات در قابها
-امکان اصلاح باربری ثقلی ستونها
-سهولت ایجاد پیوستگی بین اعضا
-عدم نیاز به پوشش ضد حریق
-دخالت ناچیز در معماری

f

این روش معایبی نیز به همراه دارد که در ذیل به آنها اشاره شده است:

-افزایش وزن قابل توجه در سازه
-افزایش ابعاد تیر و ستونها و کاهش فضای مفید
-زمان زیاد برای اجرای طرح
-هزینه نسبتا زیاد
-نیاز به قالب بندی و عملیات اجرایی متعدد

منبع: سایت سبز سازه